Podręczniki szkolne

Podręczniki szkolne to specyficzne książki przeznaczone dla uczniów. Podręczniki zawierają materiał nauczania zgodny z podstawą programową, a wiedza powinna być przedstawiona nie tylko za pomocą tekstu, ale również ilustracji, tablic, zdjęć, tabel i schematów. Autorami podręczników powinni być specjaliści z danej dziedziny naukowej. W Polsce każdy podręcznik musi być zatwierdzony przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Podręczniki można zaliczyć z jednej strony do literatury edukacyjnej, a z drugiej do książek dla młodzieży, choć nie da się ukryć, że podręczniki są częściej wykorzystywane w szkołach podstawowych i gimnazjach. W liceach ogólnokształcących coraz częściej odchodzi się od podręczników na rzecz notatek własnych ucznia lub zestawów z ćwiczeniami. Do podręczników, zwłaszcza do kompendiów używanych przez maturzystów, dodawane są płyty z nagraną treścią podręcznika. Jest to audiobook edukacyjny, która przysłuży się każdemu, kto woli uczyć się ze słuchu.

Podstawową funkcją podręcznika jest funkcja uzupełniającą w stosunku do wiadomości zdobywanych na lekcjach. Według Wincenta Okonia podręcznik ma spełniać następujące funkcje: informacyjną (poznawanie świata), badawczą (nauka samodzielnego rozwiązywania problemów), transformacyjną (przekładania wiedzy teoretycznej na praktykę), samokształceniową (motywacja uczniów do dalszej nauki i samodzielnego zdobywania wiedzy). Istnieją również inne podziały, według których, podręczniki spełniają funkcje: motywacyjną, informacyjną oraz ćwiczeniową. Należy pamiętać, że wszystkie te funkcje mają złożony charakter i są uzależnione od nauczyciela, ucznia oraz struktury i języka samego podręcznika. Im bardziej przystępny, tym chętniej z będą korzystać z niego uczniowie. Uczeń jest przedmiotem oddziaływania i podmiotem działania, gdyż treść zawarta w podręczniku może, ale nie musi być zrozumiana zgodnie z intencjami autora.